Misschien denk je bij het lezen van de titel: "Dit is toch niets voor mij? Ik ben al jaren getrouwd, heb kinderen of ben de 30 al gepasseerd." Toch vraag ik je om even verder te lezen. Want de mythe over het 'maagdenvlies' is een van de meest hardnekkige fabels over ons lichaam. Een fabel die niet alleen invloed heeft gehad op hoe jij je ‘eerste keer’ hebt beleefd, maar ook op hoe we onze kinderen voorlichten.

Het is tijd om een oud verhaal recht te zetten. Voor jezelf, voor je dochters en voor een gezonde kijk op seksualiteit.

Bestaat het maagdenvlies eigenlijk wel?

Laten we maar meteen met de deur in huis vallen: nee. Het maagdenvlies, zoals veel mensen denken dat het bestaat (een vliesje dat de vagina afsluit en ‘scheurt’ bij de eerste keer), is een fabeltje.*

Denk er maar eens logisch over na: als er echt een dicht vlies zou zitten, hoe zou je dan kunnen menstrueren? Het bloed moet immers naar buiten kunnen.

Wat we 'maagdenvlies' noemen, is in werkelijkheid de hymen. Dit is geen dicht vlies, maar een randje weefsel rondom de ingang van de vagina. Je kunt het vergelijken met een ‘scrunchie’ (een dik haarelastiek): het is flexibel en rekbaar. Het hymen ‘scheurt’ of ‘breekt’ dus niet bij de eerste keer seks; het rekt simpelweg op.

Waarom die pijn en bloed dan?

Velen van ons zijn opgegroeid met het idee dat de eerste keer pijn hoort te doen en dat bloeden het bewijs is van je maagdelijkheid. Dit is misschien wel de meest schadelijke misvatting die er is.

Feit: Als je voldoende opgewonden bent en ontspannen bent, hoeft de eerste keer penetratie geen pijn te doen en hoef je niet te bloeden.

Bloedverlies bij de eerste keer komt vaak niet door een scheurend vliesje, maar door haast en spanning.

1. Te weinig opwinding: Als je niet opgewonden genoeg bent, maakt de vagina niet genoeg vocht aan en zet ze niet uit (het 'tent-effect').
2. Spanning: Als je bang bent voor pijn, span je onbewust je bekkenbodemspieren aan.

Probeer je dan toch iets naar binnen te brengen, dan ontstaan er kleine scheurtjes in de vaginawand. Dát is wat bloedt en pijn doet. Het is dus geen teken van maagdelijkheid, maar een teken dat het lichaam er nog niet klaar voor was.

De last van religie en cultuur

Waarom houden we dit verhaal dan toch in stand? Helaas spelen cultuur en religie hier een grote rol. In veel culturen, en ook binnen delen van het christendom, wordt veel waarde gehecht aan het ‘bloeden op de huwelijksnacht’ als bewijs van reinheid (denk aan teksten als Deuteronomium 22).

Dit legt een enorme druk op vrouwen. Ik zie helaas nog steeds veel vrouwen die gebukt gaan onder schaamte en schuldgevoelens. Misschien herken je dat zelf ook wel: de angst dat je iets ‘fout’ hebt gedaan, of de teleurstelling dat je eerste keer pijnlijk en ongemakkelijk was in plaats van mooi.

Laten we één ding helder hebben: maagdelijkheid is niet fysiek aantoonbaar. Zelfs een arts kan niet zien of iemand seks heeft gehad. Het hymen kan bij de één van nature wat ruimer zijn en bij de ander strakker. Zelfs na een bevalling kan het weefsel nog intact zijn.

Van schaamte naar genieten

Waarom vind ik het zo belangrijk om dit met jullie te delen? Omdat God ons lichaam heeft gemaakt om te genieten, niet om te lijden. Pijn is een signaal van het lichaam dat zegt: "Ho, stop, ik ben er nog niet klaar voor."

Als we onze dochters (en zonen!) leren dat pijn erbij hoort, leren we ze eigenlijk om over hun eigen grenzen te gaan. Laten we ze in plaats daarvan leren hoe hun lichaam écht werkt:

• Dat tijd en geduld essentieel zijn.
• Dat glijmiddel geen overbodige luxe is.
• Dat seks fijn mag zijn, vanaf de allereerste keer.

Een nieuwe boodschap

Misschien is jouw start niet zo geweest als je had gehoopt. Misschien draag je nog steeds een stukje onbewuste schaamte mee. Weet dan dat je dat mag loslaten. Seksualiteit is een leerproces, geen examen dat je in één keer moet halen.

Laten we stoppen met het doorgeven van onjuiste 'waarheden'. Laten we onze kinderen vertellen dat hun lichaam prachtig en vernuftig in elkaar zit. Zodat zij (en jij!) met vertrouwen en plezier de intimiteit kunnen beleven.

*Bron: Seks, Rik van Lunzen en Ellen Laan

Kijktip: Wil je hier meer over weten over het 'hymen'? In deze 'TEDx Talk' wordt het heel goed uitgelegd. Een aanrader om eens te bekijken: Bekijk de video hier

Praat mee: Ben jij opgegroeid met het idee dat de eerste keer pijn 'moest' doen? En hoe bespreek jij dit met je kinderen? Deel je ervaring (anoniem mag altijd) hieronder.